Các câu hỏi và trả lời về Khuôn khổ phát triển toàn diện ở Việt Nam 1- Khuôn khổ phát triển toàn diện là gì? 2- Nguồn gốc của Khuôn khổ phát triển toàn diện là gì? 3- Tại sao lại cần một hướng tiếp cận mới? 4- Các tiến bộ đạt được đến nay của Khuôn khổ phát triển toàn diện là gì? 5- Những thách thức trước mắt là gì? Thông tin căn bản 1. Khuôn khổ phát triển toàn diện là gì? Về cơ bản, Khuôn khổ phát triển toàn diện là một phương tiện nhằm đạt được hiệu quả lớn hơn trong việc giảm nghèo. Nó được dựa trên các nguyên tắc sau đây: Được chính quốc gia đó sở hữu. Chính quốc gia đó, chứ không phải các tổ chức tài trợ, quyết định mục tiêu và các giai đoạn, thời gian và sắp xếp theo thứ tự các chương trình phát triển quốc gia. - Quan hệ đối tác với chính phủ, các tổ chức xã hội, các tổ chức tài trợ và khu vực tư nhân trong việc xác định các nhu cầu phát triển và chương trình thực hiện.
- Nhu cầu và giải pháp dài hạn, xây dựng thông qua các hội thảo lấy ý kiến trên toàn quốc, có thể duy trì hỗ trợ quốc gia.
- Tập trung minh bạch vào các kết quả phát triển, bảo đảm thành công thực tiễn hơn trong việc giảm nghèo đói.
Khuôn khổ phát triển toàn diện về cơ bản là một quá trình: nó không phải là một kế hoạch chi tiết có thể áp dụng được cho tất cả các quốc gia theo một hình thức như nhau. Nó là một cách thực hiện công việc mới, là công cụ để đạt được hiệu quả phát triển lớn hơn. Trong giai đoạn ban đầu, Khuôn khổ phát triển toàn diện xây dựng các cơ chế gắn kết mọi người với nhau và tạo ra được sự đồng tâm nhất trí, thúc đẩy quan hệ đối tác mạnh mẽ giúp cho chọn lọc có chiến lược, làm giảm cạnh tranh vô ích và nhấn mạnh các thành tựu đạt được của các kết quả cụ thể. Khuôn khổ giúp cho các nhà tài trợ lựa chọn kỹ hơn các chương trình đầu tư của mình. Trong giai đoạn tiếp theo, Khuôn khổ phát triển toàn diện nâng cao hiệu quả phát triển và đóng góp vào mục tiêu chính của xoá đói giảm nghèo và đạt được những mục tiêu đã thông qua như Mục tiêu phát triển thiên niên kỷ. ở rất nhiều quốc gia, trong đó có cả Việt Nam, các nguyên tắc của Khuôn khổ phát triển toàn diện đã được bước đầu đưa vào thực hiện thông qua quá trình hình thành Chiến lược xoá đói giảm nghèo-trong trường hợp của Việt Nam là Chiến lược tăng trưởng và giảm nghèo toàn diện.
2. Nguồn gốc của Khuôn khổ phát triển toàn diện là gì? TCác ý tưởng trong Khuôn khổ phát triển toàn diện phản ánh việc giám sát trực tiếp các kinh nghiệm phát triển, các đánh gía của toàn bộ cộng đồng tài trợ được ghi lại chi tiết. Các ý tưởng này bắt nguồn từ các chứng cứ cho rằng việc theo đuổi tăng trưởng kinh tế thường cũng có thể phải trả giá bằng các phát triển xã hội- và các quá trình cởi mở, minh bạch và có sự tham gia của người dân là quan trọng cho phát triển bền vững. Đây là các ý tưởng mà các tổ chức phi chính phủ, Liên hợp quốc, các thành viên của Hội đồng hỗ trợ phát triển của OECD, và các nhà tài trợ khác trong cộng đồng tài trợ đã và đang bảo vệ trong rất nhiều năm qua. Chủ tịch Ngân hàng Thế giới, James Wolfenson, đóng góp cho ý tưởng quan hệ đối tác để thúc đẩy hiệu quả của việt trợ và giảm nghèo qua nghiên cứu thảo luận mang tiêu đề”Đề xuất cho khuôn khổ phát triển toàn diện,” ( Ngân hàng Thế giới, tháng 1 năm 1999). Khuôn khổ phát triển toàn diện nhằm tập hợp những ý tưởng này vào một nơi. Khuôn khổ phát triển toàn diện cũng bao gồm cam kết mở rộng quan hệ đối tác, sự minh bạch và chịu trách nhiệm dưới sự lãnh đạo của chính phủ. Khuôn khổ phát triển toàn diện cũng công nhận rằng không có gì thay thế được sự lãnh đạo quốc gia hoặc sự đồng lòng nhất trí cho phát triển. 3. Tại sao lại cần một hướng tiếp cận mới? Phát triển là không chỉ là cán cân thanh toán, hoặc dữ trữ quốc gia hoặc những con số thương mại hay tăng trưởng GDP mà còn hơn thế nữa. Phát triển là chuyển đổi toàn bộ xã hội. Các kinh nghiệm cho thấy trừ khi chúng ta nhìn vào cả hai mặt của cán cân thanh toán của một nước- một mặt là kinh tế vĩ mô và các khía cạnh tài chính và mặt kia là những nghiên cứu vê cơ cấu, xã hội và con người- nếu không chúng ta sẽ làm nhũng công việc có rủi ro rất nghiêm trọng là đánh giá sai về hoạt động của đất nước đó cũng như có những chương trình hỗ trợ không thích hợp cho phát triển tương lai của đất nước đó. Các kinh nghiệm cũng chỉ ra rằng cần phải xác định và đặt kế hoạch cho các dự án và chương trình trong khuôn khổ hướng tiếp cận tổng thể và chính thể cho phát triển. Nếu không, các dự án và chương trình không phù hợp với các nhu cầu cấp thiết nhất, có thể dẫn đến trùng lắp và triển vọng thành công sẽ là rất thấp do thiếu hụt trong việc phát triển đồng thời của các chương trình hỗ trợ khác. Cũng như vậy, trong một thế giới với hỗ trợ nước ngoài đang bị thu hẹp và nguồn nhân lực bị hạn chế để thoả mãn các thách thức phát triển toàn cầu, chúng ta cần phải sẵn sàng đóng góp cho quan hệ đối tác xây dựng để quy tụ chính phủ, các nhà tài trợ song phương và đa phương, các tổ chức xã hội và khu vực tư nhân trong một quá trình minh bạch và tương tác- với các mục tiêu lâu dài được thống nhất và tinh thần hợp tác đúng đắn để đạt được những mục tiêu này. 4. Các tiến bộ đạt được đến nay của Khuôn khổ phát triển toàn diện là gì? - Các nguyên tắc của Khuôn khổ phát triển toàn diện đã được cộng đồng tài trợ quốc tế thừa nhận rộng rãi và rõ ràng, được coi là nền tảng cho thành công trong việc giảm nghèo đói và phát triển bền vững hơn nữa.
- Các nguyên tắc của Khuôn khổ phát triển toàn diện đã trở thành nền tảng cho cách thức làm việc của nhân viên Ngân hàng Thế giới.
- Sự ra đời của Chiến lược hỗ trợ giảm nghèo cũng làm tăng nhanh chóng số lượng các nước áp dụng hướng tiếp cận của Khuôn khổ phát triển toàn diện.
- Tất cả các nhà tài trợ song phương chủ yếu, Liên hợp quốc và các ngân hàng phát triển khu vực cũng đóng góp kiến thức và chia sẻ kinh nghiệm thực hiện những nguyên tắc của Khuôn khổ phát triển toàn diện.
- Về tổng thể, các tiến bộ đạt được ở khoảng 50 nước thực hiện những nguyên tắc của Khuôn khổ phát triển toàn diện khác biệt nhau rất nhiều.
- Rất nhiều chính phủ khác đang bắt đầu tích cực hướng dẫn quá trình xây dựng chương trình chính sách- và công việc này chắc chắn được củng cố tốt hơn nữa khi Chiến lược hỗ trợ giảm nghèo toàn diện được thông qua.
- Ở một số quốc gia, vai trò lãnh đạo này đã được bổ sung thêm bằng vai trò tích cực hơn của nghị viện, các tổ chức xã hội và ở một vài nước là khu vực tư nhân vào các cuộc thảo luận chính sách. Mặc dù vậy các cuộc thảo luận chính sách này cũng cần có luồng trao đổi thông tin tốt hơn.
- Chính phủ cũng đóng vai trò tích cực hơn trong việc điều phối viện trợ ở tất cả các cấp. Ngày càng có nhiều cuộc thảo luận được tổ chức trong nước, cho phép nhiều thành phần rộng rãi trong nước tham gia, trong đó gồm có cả các bộ ngành giúp cho việc phát triển sở hữu.
- Quá trình Chiến lược hỗ trợ giảm nghèo đang tăng lên nhiều con số các nước bắt đầu soạn thảo chiến lược giảm nghèo toàn diện, dù rất khác nhau về độ sâu rộng, tính toàn diện và cân bằng giữa kinh tế vĩ mô và các yếu tố khác.
- Một số nhà tài trợ chính đã đang thực hiện các bước đi phù hợp để có được sự liên kết tốt hơn giữa chiến lược hỗ trợ của họ và chiến lược của quốc gia.
5. Những thách thức trước mắt là gì? - Phối hợp với nhau tốt hơn, ở cả cấp độ quốc tế và quốc gia, trong các chiến lược hoạt động, chính sách và thủ tục, là ưu tiên quan trọng nhất cho hành động của các nhà tài trợ nước ngoài. Trong khi Ngân hàng Thế giới, các ngân hàng phát triển khác và Hội đồng hỗ trợ phát triển DAC của OECD đã có các nhóm làm việc nghiên cứu các vấn đề này nhưng vẫn còn rất nhiều việc cần làm.
- Hạn chế về khả năng của quốc gia đang chứng minh tầm quan trọng sống còn của toàn bộ các hoạt động của chính phủ, bao gồm cả xây dựng và thực hiện chiến lược, đẩy mạnh quan hệ đối tác và đánh giá đói nghèo. Nó cũng bao gồm việc giám sát tiến bộ của các kết quả phát triển- với Các mục tiêu phát triển thiên niên kỷ như là khuôn khổ để tham khảo- và để xác định ra các mục tiêu thực tiễn có thể đạt được và xây dựng các cơ chế giám sát hiệu quả là một thách thức rất đáng quan tâm.
- Củng cố các quá trình tham gia của người dân, biến nó thành một yếu tố thường xuyên và thể chế hoá, đang chứng tỏ là điểm cốt lõi để xây dựng sở hữu quốc gia cho các chiến lược của dân tộc. Nó bao gồm cả việc tham gia nhiều hơn nữa của người nghèo và các nhóm không quan trọng và của khu vực tư nhân; đây là một nhiệm vụ rất khó khăn cho tất cả hoàn cảnh này ở nhiều nước. Điều quan trọng là quá trình tham gia như vậy cần được dẫn dắt theo hướng lãnh đạo quốc gia theo một cách thức thúc đẩy chức năng hiệu quả hơn của các tổ chức dân chủ, nhiều khi rất dễ tan vỡ đang tồn tại.
- Việc áp dụng Khuôn khổ phát triển toàn diện đã là minh chứng sâu sắc cho việc Ngân hàng Thế giới và các tổ chức phát triển khác làm việc như thế nào, công cụ, quy trình làm việc, tu dưỡng nội bộ và cách ứng xử của toàn bộ nhân viên.
|