PROJE ÖZETİ

ARKA PLAN: Türkiye, Güney Doğu Avrupa’da, Avrupa Birliği'nin dahili enerji piyasası ile yakından bağlantılı ve Avrupa Birliği içinde uygulanan kurallara bütünüyle uyan entegre bölgesel piyasalar oluşturmayı ve Balkanları, Hazar Denizi, orta Doğu ve Güney Afrika gaz rezervlerine bağlayacak girişimleri sağlamak suretiyle Güney Doğu Avrupa ve Avrupa Birliğinin enerji güvenliğini geliştirmeyi amaçlayan, Güney Doğu Avrupa Enerji Birliğinin bir parçasıdır. Banka bu süreci Güney Doğu Avrupa’da enerji ticareti ile ilgili Mart 2004 strateji çalışması* ve ECSEE APL programı da dahil olmak üzere birçok şekilde desteklemektedir. Banka bu işlemi, Güney Doğu Avrupa’daki enerji ticareti Mart 2004 stratejisi dokümanı ve ECSEE APL programı da dahil olmak üzere birçok şekilde desteklemektedir. APL programı Banka tarafından 27 Ocak 2005 tarihinde onaylanmıştır. ECSEE APL’nin hedefi, elektrik piyasası ve enerji sistemi faaliyetlerini elektrik üretimi, iletimi ve dağıtımı ile kurumsal gelişim / sistem gelişimi ve proje hazırlama ve uygulama konularında destekleyecek öncelikli yatırımların uygulanması suretiyle Güney Doğu Avrupa’da işleyen bir bölgesel elektrik piyasasının geliştirilmesi ve bu piyasanın Avrupa Birliğinin dahili elektrik piyasasına entegre edilmesidir.   

Türkiye, Atina Sürecinin amaç ve prensiplerine bağlı kalmakta ve bu Sürecin önemli hükümlerini uygulamaya devam etmektedir. Ancak, Antlaşmada yer alan çeşitli hususların aynı zamanda AB Müktesebatının Enerji ve Çevre Bölümlerindeki kilit önem taşıyan yönlerini oluşturması ve Türkiye’nin AB’ye giriş müzakerelerinin bir parçası olarak bu hususları ayrı olarak görüşmeyi umut etmesi gerçeğinden kaynaklanan endişeler nedeniyle, Türkiye Antlaşmayı bu aşamada henüz imzalamamıştır. (AB 3 Ekim 2005 tarihinde, Türkiye ile bu konudaki müzakerelerine başlama kararı almıştır). Türkiye’nin Antlaşmanın bu yönleri ile ilgili çekinceleri Avrupa Birliği tarafından kabul edilmiş olup her iki taraf da bu hususlarla ilgili olarak 2006 yılında bir çözüme ulaşmaya çalışmaktadır.

Türkiye için ECSEE APL3 projesi, Türkiye’nin AB’ye giriş hedefine göre yönlendirilen Bankanın Ülke Destek Stratejisinin (CAS) bir parçasını oluşturmaktadır. ECSEE-APL3 projesi, Türkiye’de istikrarlı ve güvenli bir elektrik piyasası ile bölgesel ticaret koşullarını oluşturacak öncelikli yatırımları finanse etmek suretiyle bu hedefi doğrudan desteklemektedir. Ayrıca proje, yurt içi piyasanın uygulanması ve Avrupa piyasası ile entegre edilmesi için danışmanlık ve yatırım desteğini de sürdürecektir.

*Dünya Bankasının Güney Doğu Avrupa’da Bölgesel Enerji Ticaretinin Gelişimine Yönelik Çerçevesi, EMT Tartışma Yayını No. 12, Mart 2004

PROJENİN AMACI: Türkiye ECSEE-APL3 projesinin kalkınma hedefi, Türkiye’deki genel enerji iletimi sisteminin güvenliği, güvenilirliği, etkinliği ve kapasitesinin arttırılması ve elektrik tüketicileri ve sunucuları için piyasa erişiminin iyileştirilmesidir.

PROJENİN TANIMI: APL3 TEİAŞ’a: (a) iletim şebekesinin artan elektrik talebini güvenli düzeyde karşılayacak şekilde güçlendirilmesi ve genişletilmesi ve (b) yoğun kentsel alanlardaki, yüksekten geçen mevcut elektrik direği hatlarında, kamu güvenliği açısından kentsel sıkışıklığın oluşturduğu riskin en aza indirilmesinde yardımcı olacaktır. İlk bileşen iletim şebekelerinin güvenilirliği ve kapasitesinin arttırılmasını ve dolayısıyla da Türkiye’deki yurt içi piyasanın güçlendirilmesini amaçlamaktadır. İkinci bileşenin hedefi ise,  kamu sağlığı ve emniyetinin korunmasının iyileştirilmesi ve iletim sisteminin bu konu ile ilgili yönetmeliklere uyumunun arttırılmasıdır. Bu nedenle, bu yatırımlar, elektrik sistemlerinin güvenlik ve emniyeti ile kamu sağlığının ve emniyetinin korunmasının, etkili piyasaların işlerliğinin desteklenmesi için gerekli koşulları oluşturduğunu belirten Atina Memorandumu ile tutarlıdır.

UYGULAMA ve TAKİP: Proje TEİAŞ tarafından yürütülmektedir. Proje seviyesinde izleme, Dünya Bankası ve Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı ile birlikte TEİAŞ tarafından gerçekleştirilecektir. Bölgesel seviyede, ECSEE APL programı ECSEE koordinasyonu - Bakanlık Konseyi, Sabit Yüksek Düzey Grup, Görev Kuvvetleri ve Forum - için oluşturulan mekanizmanın içinde yer almaktadır. Ülke seviyesinde ise APL3, ECSEE koordinasyon mekanizması tarafından izlenecektir.

FAYDALARI: APL3, öncelikle kentsel alanlarda iletim sisteminin güvenlik koşullarının iyileştirilmesi ile önemli boyutta bir olumlu etki yaratacaktır. Güvenlik koşullarının iyileştirilmesine ek olarak, yatırımlar ayrıca, müşterilere daha fazla yarar sağlanması ile elektrik şebekesinin güvenilirliğini arttıracaktır.

PROJENİN DURUMU: Kredi 9 Mayıs 2006 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Tedarik planı revize edilmekte ve yatırımlarla ilgili bazı değişikliklerin yapılması olasılığı yüksektir – yeni iletim hatları ve alt istasyonlar ve enerji trafolarının satın alınması konuları eklenmektedir. Teklif edilen iki yer altı kablo dönüşüm yatırımı çıkarılmakta ve kredinin tespit edilmemiş olan kısmı yukarıdaki yatırımlar için tahsis edilmektedir.

PROJE DOKÜMANLARI için buraya tıklayınız.
(Proje dokümanları İngilizce'dir.)