Marmara Depremi ile 2001 yılındaki mali krizden, 2008 ortalarında başlayan küresel ekonomik krize kadar Türkiye sosyal ve beşeri kalkınma bakımından önemli ilerlemeler kaydetmiştir. Beş yaş altı ölüm oranları on yıllık düşüş eğilimini devam ettirmiş ve 2008 yılında 23,9’a (bin canlı doğumda) inmiştir. Ülkede beşeri kalkınmanın yumuşak karnı olarak görülen orta öğretimde net okullaşma oranı hızlı bir şekilde yükselerek yüzde 51’den (2002) yüzde 59’a (2008) çıkmıştır. Benzer şekilde, 2002 yılında yüzde 27 olan yoksulluk oranı 2007 yılında yüzde 19’a düşmüştür – 2008 ortalarına kadar bu düşüşün devam etmiş olması muhtemeldir. Yoksulluktaki bu azalma, sadece güçlü ekonomik büyüme performansı ile değil, aynı zamanda toplumsal eşitsizlikteki kayda değer düşüş ile de sağlanmıştır: 2003 ile 2006 yılları arasında, tüketim eşitsizliği yüzde 10’un üzerinde azalmıştır. Yeşil Kart Programı (2003 yılında yaklaşık 2 milyon kişiyi kapsıyor iken bugün 9 milyondan fazla kişiye ulaşmıştır) ve Şartlı Nakit Transferi (ŞNT) gibi sosyal yardım programlarının genişlemesi ve hedeflemedeki iyileşmeler yoksullar arasında beşeri sermaye oluşturmuş ve korumuştur. Bu önemli başarılara rağmen, Türkiye’nin beşeri sermaye potansiyelinden tam olarak yararlanmasını engelleyen bazı zorluklar devam etmektedir . Bu zorluklar arasında, gençlerin ve kadınların çalışma fırsatlarının arttırılması yer almaktadır –bugün Türkiye’deki kadınların işgücüne katılma oranı OECD ülkeleri arasındaki en düşük orandır. Ayrıca, ülkede bölgeler arasında, kentsel ve kırsal alanlar arasında ve farklı sosyoekonomik geçmişe sahip çocuklar arasındaki refah eşitsizlikleri oldukça büyüktür. T.C. Devlet Planlama Teşkilatı ile Dünya Bankası’nın ortak bir çalışması olan Refah ve Sosyal Politika Çalışma Programı Türk toplumundaki bu zorluklardan bazılarını incelemek amacıyla başlatılmıştır. Çalışma gündeminde; kadınların işgücüne katılımının belirleyicilerinin incelenmesinden yoksulluk eğilimlerinin analizine ve eşitliğin belirleyicilerinin incelenmesinden yoksulluk, istihdam ve büyüme arasındaki ilişkilerin araştırılmasına kadar çeşitlilik gösteren konularda, ortak bir şekilde kavramsallaştırılmış ve kısmen ortaklaşa yazılmış bir dizi analitik çalışmanın hazırlanması yer almaktadır. Çalışma gündeminde ayrıca , uluslararası uzmanların ve uygulayıcıların sosyal politika reformları ile ilgili deneyimlerini Türkiye Hükümeti, akademisyenler ve sivil toplum ile paylaştıkları bir beşeri kalkınma diyalog dizisi de yer almaktadır (www.iged-tr.net). Refah ve Sosyal Politika Çalışma Programı ile ilgili sorularınızı, önerilerinizi ve görüşlerinizi Elif Yonca Yükseker’e iletebilirsiniz. (eyukseker@worldbank.org). Ana Raporlar: Arka Plan Çalışmaları: - Aran, M., Demir, S., Sarıca, O. ve H. Yazıcı. 2009. “Türkiye’de Yoksulluktaki ve Eşitsizlikteki Değişimler (2003-2006): Yoksulluk ve Sosyal Politika Analitik Çalışma Programı Arka Plan Belgesi”. Ankara: Dünya Bankası, Türkiye İstatistik Kurumu ve T.C. Devlet Planlama Teşkilatı (Working Paper Number: 1)
- Aran, M., S. Capar, M. Hüsamoğlu, D. Sanalmış, ve A. Uraz. 2009. “Türkiye’de Kadınların İşgücüne Katılımında Son Eğilimler.” Ankara: Dünya Bankası ve T.C. Devlet Planlama Teşkilatı.
(Working Paper Number: 2) - Ferreira, F.H.G., Gignoux, J. ve M. Aran. 2009, “Türkiye’de Fırsat Eşitsizliği: Varlık göstergelerinin ve kadınların geçmişlerine ait değişkenlerin kullanıldığı bir değerlendirme”, Dünya Bankası: Washington, D.C (Working Paper Number: 3)
- Ferreira, F.H.G., ve J. Gignoux. 2009. “Eğitimde Fırsat Eşitsizliği: Türkiye Örneği”, Dünya Bankası: Washington, D.C. (Working Paper Number: 4)
- Dayıoğlu, M., ve M. G. Kırdar. 2009. “Türkiye’de Kadınların İşgücüne Katılımının Belirleyicileri ve Eğilimler” Ankara: Orta Doğu Teknik Üniversitesi. (Working paper No: 5)
- Taymaz, E. 2009. “Büyüme, İstihdam, Beceriler ve Kadın İşgücü.” Ekonomi Araştırmaları Merkezi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi. (Working Paper No: 6)
|
RSS